Bứt phá ngoạn mục

Thông tin từ Hiệp hội Rau quả Việt Nam (Vinafruit), kim ngạch xuất khẩu rau quả cả năm 2025 ước đạt 8,5 tỷ USD, cao nhất từ trước đến nay. Động lực tăng trưởng chủ yếu đến từ 6 loại trái cây chủ lực, gồm: sầu riêng, chuối, xoài, mít, dừa và bưởi. Trong đó, sầu riêng tiếp tục giữ vai trò then chốt, đặc biệt tại thị trường Trung Quốc, nơi nhu cầu tiêu thụ tăng mạnh và chiếm tỷ trọng lớn trong cơ cấu xuất khẩu rau quả của Việt Nam.

Trung Quốc hiện vẫn là thị trường tiêu thụ rau quả lớn nhất của Việt Nam, chiếm khoảng 64% tổng kim ngạch. Trong 11 tháng năm 2025, xuất khẩu rau quả sang thị trường này đạt gần 5 tỷ USD, tăng khoảng 15% so với cùng kỳ năm trước và đã vượt kỷ lục 4,63 tỷ USD của cả năm 2024.

Trong những tháng đầu năm, xuất khẩu rau quả, nhất là sầu riêng, gặp không ít trở ngại khi Trung Quốc tăng cường kiểm soát dư lượng chất vàng O và Cadimi. Tuy nhiên, từ tháng 6/2025, hoạt động xuất khẩu bắt đầu khởi sắc trở lại sau khi nhiều vướng mắc kỹ thuật được cơ quan chức năng hai nước phối hợp tháo gỡ.

Bên cạnh đó, việc ký kết các nghị định thư đối với chuối, dừa, chanh leo… cũng tạo thêm dư địa để nhiều mặt hàng trái cây Việt Nam thâm nhập sâu hơn vào thị trường Trung Quốc.

Không chỉ tại Trung Quốc, xuất khẩu rau quả sang thị trường Mỹ cũng ghi nhận mức tăng trưởng đáng chú ý. Bất chấp tác động từ các chính sách thuế quan, kim ngạch xuất khẩu rau quả sang Mỹ trong 11 tháng năm 2025 đạt gần 500 triệu USD, tăng 56% so với cùng kỳ năm trước.

Trong khi đó, xuất khẩu rau quả sang Hàn Quốc giảm nhẹ 1,7%, đạt 284,2 triệu USD. Ngoài ra, nhiều thị trường khác vẫn duy trì kim ngạch trên 100 USD như Nhật Bản, Đài Loan (Trung Quốc), Hà Lan…

Nhìn nhận về “bức tranh” xuất khẩu của ngành hàng rau quả, Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Phùng Đức Tiến cho rằng: kết quả này có được là nhờ chính sách mở cửa thị trường kịp thời, sự năng động của Chính phủ và các bộ ngành trong đàm phán và tháo gỡ rào cản thương mại, cùng với sự liên kết chặt chẽ giữa DN, nông dân và các nhà khoa học.

Nhờ đó, các vùng nguyên liệu đã được xây dựng bài bản, đáp ứng đầy đủ các tiêu chuẩn kỹ thuật khắt khe của thị trường nhập khẩu, giúp rau quả Việt Nam ngày càng nâng cao năng lực cạnh tranh.

Kỳ vọng đạt 10 tỷ USD trong năm 2026

Nhận định lạc quan về tình hình xuất khẩu rau quả trong năm 2026, Tổng thư ký Hiệp hội Rau quả Việt Nam (VinaFruit) Đặng Phúc Nguyên đánh giá: Năm 2026 còn nhiều dư địa tăng trưởng cho ngành hàng rau quả, thậm chí có thể chinh phục mốc 10 tỷ USD.

Đặc biệt, nếu Việt Nam mở rộng thêm thị trường thông qua các hiệp định thương mại tự do (FTA) với khu vực Halal - nơi nhu cầu trái cây nhiệt đới tăng nhanh thì sẽ tạo được bứt phá mới. Các mặt hàng có tiềm năng bứt phá thời gian tới có thể kể tới là chuối và dứa, được kỳ vọng có thể gia nhập nhóm xuất khẩu tỷ USD.

Ở góc độ chất lượng - yếu tố luôn được thị trường quốc tế xem là điều kiện tiên quyết, ông Đặng Phúc Nguyên nhấn mạnh: thương hiệu nông sản Việt chỉ có thể bền vững khi đáp ứng đầy đủ tiêu chí “xanh - sạch - đẹp - minh bạch”. Điều này bao gồm quản lý tốt dư lượng, tuân thủ quy trình kỹ thuật, bảo đảm truy xuất vùng trồng, bao bì đạt chuẩn và chất lượng sản phẩm đồng đều. Đây là bài học xuyên suốt trong năm 2025, khi hàng loạt lô sầu riêng gặp ách tắc vì sai lệch chỉ tiêu và truy xuất dịp đầu năm.

Theo Phó Cục trưởng Cục Xuất nhập khẩu (Bộ Công Thương) Trần Thanh Hải, năm 2026, Bộ Công Thương đề ra 3 trụ cột của tăng trưởng xuất khẩu là: đa dạng hóa thị trường, nâng cấp năng lực chế biến - logistics và tăng cường kiểm soát chất lượng để không tái diễn tình trạng ách tắc kiểm nghiệm.

Mặt khác, các thị trường như EU, Trung Đông, Nam Á và hệ thống Halal đều đòi hỏi minh bạch về truy xuất, đồng nhất về chất lượng và sự ổn định về nguồn cung. Với sầu riêng, mặt hàng giá trị nhất, cơ hội tăng trưởng năm 2026 không những nằm ở biến động nguồn cung của một số quốc gia như Thái Lan, mà ở chính năng lực chuẩn hóa mà Việt Nam đã xây dựng trong năm vừa qua.

“Hệ thống mã số được củng cố, DN hiểu rõ yêu cầu kỹ thuật, địa phương kiểm soát tốt hơn diện tích và ghi chép sản xuất, năng lực kiểm nghiệm được nâng đáng kể. Nếu giữ được kỷ luật này, sầu riêng tiếp tục là “đầu tàu” kéo cả ngành đi lên.” – ông Trần Thanh Hải nhấn mạnh.

Theo Doanh nghiệp & Thương hiệu

https://doanhnghiepthuonghieu.vn/xuat-khau-rau-qua-lap-ky-luc-moi-p67928.html